Peak shaving: zo verlaag je jouw capaciteitstarief

Op de meeste energierekeningen van bedrijven staat een post die zelden uitgelegd wordt: het capaciteitstarief. Het is het bedrag dat je netbeheerder per maand of per jaar in rekening brengt op basis van het hoogste vermogen dat jouw aansluiting trekt. Niet voor wat je gebruikt — voor wat je had kunnen gebruiken op één piekmoment.

Met de groei van elektrificatie en de oplopende kosten van netbeheer stijgt deze post elk jaar. Voor veel bedrijven is het capaciteitstarief inmiddels een grotere kostenpost dan de stroom zelf. Het goede nieuws: je kunt er iets aan doen.

Hoe wordt het capaciteitstarief berekend?

Voor grootverbruikers (aansluitingen vanaf 3x80A) werkt het in Nederland zo: jouw netbeheerder meet elke 15 minuten hoeveel kilowatt je trekt. De hoogste meting van de maand bepaalt het contractvermogen waarover je het hele jaar betaalt. Of, bij sommige tariefstructuren, juist de hoogste meting per maand.

Stel: je draait normaal op 180 kW, maar één keer per maand schakel je een grote machine aan en piek je voor tien minuten naar 280 kW. Dan reken je voor het hele jaar af op basis van 280 kW — ook al gebruikte je dat vermogen maar tien minuten per maand. Het verschil tussen 180 en 280 kW kost je al snel duizenden euro's per jaar.

Wat is peak shaving precies?

Peak shaving is het afvlakken van die piek. In plaats van die tien minuten op 280 kW te lopen, neemt een batterij het bovenste deel over: jouw aansluiting blijft op 180 kW, de batterij levert de extra 100 kW voor de duur van de piek. Voor het net is het alsof die piek nooit heeft plaatsgevonden.

De batterij zelf laadt weer bij tijdens de daluren — bijvoorbeeld 's nachts of op momenten dat je zonnepanelen ruim produceren. Het EMS bepaalt elk moment of het verstandig is om de batterij in te zetten voor peak shaving, of dat hij beter kan worden bewaard voor een andere toepassing zoals onbalanshandel of zelfconsumptie.

Wat bespaart het?

De besparing hangt af van drie factoren: hoe hoog je pieken zijn ten opzichte van je gemiddelde verbruik, hoe vaak ze voorkomen, en welk tariefstructuur jouw netbeheerder hanteert. Een paar voorbeelden uit de praktijk:

Een loonbedrijf met 200 kW aansluiting piekt regelmatig naar 280 kW als alle machines en de drogerij tegelijk draaien. Door peak shaving naar 200 kW te beperken, verlaagt het bedrijf het capaciteitstarief met circa 12.000 euro per jaar.

Een melkveehouder met 100 kW aansluiting piekt naar 140 kW tijdens het melken in combinatie met de koeling. Met peak shaving blijft de aansluiting op 100 kW. Besparing: ongeveer 6.000 euro per jaar.

Een glastuinbouwbedrijf met belichting wil opschalen van 350 kW naar 600 kW belichting, maar netverzwaring vergt jaren wachttijd. Een batterij maakt de uitbreiding mogelijk zonder een nieuwe aansluiting — besparing op de niet-gedane investering: tonnen.

Dat laatste voorbeeld raakt de tweede grote waarde van peak shaving: het voorkomt netverzwaring.

Geen wachten op netverzwaring

Het Nederlandse stroomnet zit vol. Netbeheerders hanteren in grote delen van Overijssel, Drenthe, Gelderland en Brabant jarenlange wachtlijsten voor verzwaring van bestaande aansluitingen. Sommige regio's nemen tijdelijk helemaal geen nieuwe aanvragen meer aan voor uitbreiding van afname-capaciteit.

Voor een ondernemer met groeiplannen is dat een serieus probleem. Je kunt investeren in een nieuwe loods, een uitbreiding van de stal of een productie-uitbreiding — maar als je geen extra capaciteit krijgt op je aansluiting, sta je stil.

Peak shaving lost dit op door de pieken weg te halen. Met een batterij ben je niet meer afhankelijk van de bovenkant van je aansluiting, en kun je in veel gevallen je verbruik uitbreiden zonder dat de netbeheerder eraan te pas hoeft te komen. De terugverdientijd van de batterij is in zo'n geval vaak een fractie van de wachttijd voor netverzwaring.

Wat heb je nodig?

Voor effectieve peak shaving heeft de batterij twee eigenschappen nodig:

Voldoende vermogen om de piek af te dekken. Niet zozeer veel kWh capaciteit, maar wel veel kW vermogen. Een batterij van 100 kW / 200 kWh kan een piek van 100 kW boven het reguliere verbruik twee uur lang opvangen. Voor de meeste agrarische en MKB-pieken is dat ruim voldoende.

Een EMS dat real-time meet en stuurt. Het systeem moet weten wanneer een piek zich aandient (binnen seconden) en automatisch ingrijpen. Geen handmatige sturing — een gemiste piek per maand maakt het hele voordeel teniet.

Combineren met andere toepassingen

Een batterij die alleen peak shaving doet, staat het grootste deel van de tijd stil. Dat is zonde van de investering. Een goed EMS zet dezelfde batterij ook in voor onbalanshandel, EPEX Spot-arbitrage en zelfconsumptie van zonnestroom — zolang er voldoende reservecapaciteit blijft om de volgende piek af te dekken.

In de praktijk levert peak shaving 15 tot 30 procent van het totale batterijrendement op. De rest komt van de andere toepassingen. Maar het is wel de meest voorspelbare opbrengst — peak shaving is niet afhankelijk van markt- of onbalansprijzen, alleen van jouw eigen verbruiksprofiel.

Concreet voor jouw situatie

Wil je weten hoeveel peak shaving bespaart op jouw aansluiting? Dat hangt af van je verbruiksprofiel, je piekpatroon en je huidige aansluitgrootte. In een gratis quickscan analyseren we je verbruiksgegevens en rekenen we voor wat een batterij oplevert — inclusief peak shaving én de andere inkomstenstromen.

Gratis quickscan aanvragen →

Of bel direct: 0546-625660.